Page images
PDF
EPUB

INLEIDING.

Hebben de Chineezen aanspraak op belangstelling?

Ontegenzeggelijk staat hun ras op de tweede sport van de ladder der menschelijke beschaving. Het is nog niet zoo vele eeuwen geleden dat zij zelfs stonden aan de spits, toen Europa nog in den nacht der Middeleeuwen was gedompeld en hun Rijk reeds eene staatsregeling bezat waaronder een derde van het menschelijk geslacht in vrede, rust en voorspoed leefde en een uitgebreide letterkunde welig bloeide. Reeds dateert hunne beschaving historisch uit de tijden van Abraham, Ramses en Lycurgus. Nu en dan eene groote schrede voorwaarts doende op den weg der uitvindingen ging zij langzaam maar zonder ophouden, en zonder groote omwentelingen of schokken te veroorzaken, ongestoord haar 'gang; zij breidde zich meer en meer over omliggende volken uit, strooide haar zaad over gansch Oost-Azië tot in Japan,

is thans bezig zich te nestelen ver over de omliggende zeeën, in Australië, Amerika en onzen Archipel.

Niets was er wat haar merkbaar stoorde in haar kalmen, reusachtigen ontwikkelingsgang, of haar, zooals de beschaving in het Westen, in het eene land vernietigde om haar na korter of langer tijd wederom ergens anders te doen te voorschijn schieten. Zich kristalliseerend als het ware op alle plaatsen waar zij eenmaal zich te zetelen wist, staat zij immer nog onwrikbaar als een rots, en als een meesterwerk van behoudkunst eenig op de wereld. Egypte, Griekenland en Rome zijn ten ondergegaan, de oude Hindoesche, Chaldeesche, Assyrische en Perzische beschavingen zijn grootendeels verdwenen van de plaats waar zij ontstonden: slechts de Chineesche natie

nog altijd voort, en onze hooggeroemde beschaving van een klein gedeelte van Europa is, bij de hare vergeleken, als van gisteren.

Wellicht zijn hieruit nog wel eenige nuttige lessen voor andere volkeren te trekken. Wij, Westerlingen, zijn zoo gewoon ons in alles boven op de ladder der wereldbeschaving te stellen, doch altijd is het bewijs nog niet geleverd dat wij in staat zullen wezen de beschaving, die eenmaal onder ons ontstond, in stand te houden. Zij heeft zich nog lang niet kunnen in

leeft

« PreviousContinue »